الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
415
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
اما براى شادى قلب پيامبر ص و اميدوارى مؤمنان ، در آخرين آيه چنين مىگويد : « ولى كسانى كه تقواى الهى پيشه كردند غرفه هايى در بهشت از آن آنها است كه بر فراز آنها غرفههاى ديگرى بنا شده » ( * ( لكِنِ الَّذِينَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ لَهُمْ غُرَفٌ مِنْ فَوْقِها غُرَفٌ ) * ) . اگر دوزخيان در ميان پردههاى آتش قرار دارند ، و به تعبير آيات گذشته « * ( لَهُمْ مِنْ فَوْقِهِمْ ظُلَلٌ مِنَ النَّارِ وَمِنْ تَحْتِهِمْ ظُلَلٌ ) * » بهشتيان غرفه هايى دارند بر فراز غرفهها ، و قصرهايى بر فراز قصرها ، چرا كه ديدن منظره گلها و آب و نهرها و باغها از فراز غرفهها لذتبخشتر و دلپذيرتر است . « غرف » جمع « غرفه » از ماده « غرف » ( بر وزن حرف ) به معنى برداشتن چيزى است ، و لذا به آبى كه با كف از چشمه برمىدارند و مىنوشند « غرفه » مىگويند ، سپس به قسمتهاى فوقانى ساختمان و طبقات بالاى منازل اطلاق شده است . اين غرفههاى زيباى بهشتى با نهرهايى كه از زير آن جارى مىشود تزيين شده لذا در دنباله آيه مىفرمايد : « از زير آنها نهرها پيوسته جريان دارد » ( * ( تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الأَنْهارُ ) * ) . آرى « اين وعده الهى است ، و خداوند در وعده خود تخلف نمىكند ( * ( وَعْدَ اللَّه لا يُخْلِفُ اللَّه الْمِيعادَ ) * ) » . نكتهها : 1 - منطق آزادانديشى اسلام بسيارى از مذاهب پيروان خود را از مطالعه و بررسى سخنان ديگران
--> ( 1 ) زمخشرى در كشاف مىگويد : « * ( وَعْدَ اللَّه ) * » منصوب به عنوان مفعول مطلق تاكيدى است زيرا جمله « لهم غرف » به معنى « وعدهم اللَّه غرفا » مىباشد .